> Kenniscentrum > Luchtdicht bouwen

Luchtdicht bouwen

Een goed luchtdichte gebouwschil beperkt energieverlies tijdens de gebruiksfase van een gebouw. Daarnaast zorgt luchtdicht bouwen voor meer comfort, doordat tocht wordt voorkomen. Ook heeft een goede luchtdichting een positief effect op de geluidsisolatie en rookwerendheid van wanden. Kalkzandsteen past goed binnen luchtdichte bouwconcepten. Het materiaal zelf is luchtdicht en met een juiste verwerking en afwerking kan een hoge luchtdichtheidsklasse worden bereikt.

Welke eisen gelden voor luchtdicht bouwen?

Voor woningen gelden vanuit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) minimale eisen voor luchtdichtheid. De luchtdichtheid kan vooraf worden berekend in de energieprestatieberekening (BENG), maar ook na oplevering worden gecontroleerd met een blowerdoortest.

De hoeveelheid lucht die ongewenst door kieren en naden naar binnen of buiten stroomt, wordt uitgedrukt in de qv10-waarde. Deze waarde geeft aan hoeveel lucht er lekt bij een drukverschil van 10 Pascal. De opdrachtgever kan in het bestek strengere eisen opnemen dan de wettelijke eisen. Ook kan een lagere qv10-waarde nodig zijn om de gewenste energieprestatie van het gebouw te behalen.

Welke luchtdichtheidsklassen zijn er?

Voor luchtdicht bouwen worden meestal drie klassen onderscheiden:

klasse 1 – basis: maximale qv10-waarde van 1,0 dm³/(s·m²)

klasse 2 – goed: maximale qv10-waarde van 0,4 of 0,6 dm³/(s·m²)

klasse 3 – uitstekend: maximale qv10-waarde van 0,15 dm³/(s·m²)

Hoe hoger de luchtdichtheidsklasse, hoe meer aandacht nodig is voor aansluitingen, doorvoeringen en kierdichting. Passiefhuizen vallen bijvoorbeeld onder luchtdichtheidsklasse 3.

Hoe controleer je de luchtdichtheid van een gebouw?

Een blowerdoortest volgens NEN 2686 en/of ISO 9972 controleert of een gebouw aan de gestelde eisen voldoet. Tijdens de test wordt een ventilator in een deur- of raamopening geplaatst. De ventilator creëert een drukverschil van 10 Pascal, waarna wordt gemeten hoeveel lucht het gebouw verliest.

Voor een betrouwbare meting moeten:

ramen en deuren gesloten zijn

ventilatieopeningen tijdelijk zijn afgeplakt

alle afdichtingen en afwerkingen zijn aangebracht

Waar ontstaan luchtlekken?

Kalkzandsteen zelf laat geen lucht door. Wanneer de wanden volgens de verwerkingsvoorschriften volledig worden verlijmd of gemetseld, ontstaat een luchtdichte wand.

De meeste luchtlekken ontstaan niet in de kalkzandsteenwand, maar bij aansluitingen en doorvoeringen. Belangrijke aandachtspunten zijn:

aansluitingen tussen dak en wand

dakdoorvoeren

dakramen

leidingdoorvoeren

aansluitingen rondom kruipluiken

kozijnaansluitingen

Dicht alle naden en kieren in de gebouwschil zorgvuldig af. Dit geldt voor buitenwanden, daken en begane grondvloeren.

Hoe maak je kalkzandsteenwanden luchtdicht?

Een gebruikelijke dunne stuclaag zorgt voor een goede afsluiting van kleine kieren en oneffenheden in de wand. Voor een optimale luchtdichting adviseren we:

laat de wandafwerking doorlopen tot op de vloer

vul de stootvoegen van kimblokken volledig

dicht randaansluitingen en dilataties zorgvuldig af

gebruik bij koude dilataties een wapeningsgaas in de stuclaag

Wanneer geen stuclaag wordt toegepast, moeten dilataties en randaansluitingen op een andere manier luchtdicht worden afgewerkt, bijvoorbeeld met flexibel purschuim en een aftimmerlat of afdekstrook.

Let extra op plaatsen die vaak minder zichtbaar zijn, zoals:

achter keukenkasten

in meterkasten

in kasten

op zolderverdiepingen

Hoe bereik je luchtdichtheidsklasse 3?

Bij hoge eisen aan luchtdichtheid vraagt vooral het aansluitdetail extra aandacht. Denk hierbij aan:

dubbele tochtdichting bij draairamen

meerdere sluitpunten bij ramen

zorgvuldig afgewerkte aansluitingen rondom kozijnen

eventueel extra afdichting met tape, bitumen of flexibele coating

Met een goede uitvoering van alle aansluitingen en doorvoeringen is het mogelijk om aan luchtdichtheidsklasse 3 te voldoen.

Waarom is ventilatie belangrijk bij luchtdicht bouwen?

Een luchtdichte woning heeft altijd een goed ventilatiesysteem nodig. Ventilatie zorgt voor:

toevoer van verse lucht

afvoer van vocht

een gezond binnenklimaat

Een goede luchtdichting en voldoende ventilatie zorgen samen voor een comfortabel en energiezuinig gebouw.

Hoe verbetert luchtdicht bouwen de geluidsisolatie?

Luchtdicht bouwen heeft ook een positief effect op de geluidsisolatie. Kleine kieren en openingen kunnen geluidsoverdracht sterk vergroten. Daarom geldt: luchtdicht bouwen is ook geluidsdicht bouwen. Werk vooral woningscheidende wanden zorgvuldig luchtdicht af. Hiermee voorkom je ook ongewenste geluidsoverdracht via bijvoorbeeld de luchtspouw bij ankerloze spouwmuren.